Wyzwanie: Czujniki TPMS – jak dobrać, zaprogramować i kiedy wymienić?Rozwiązanie
Czujniki TPMS – jak dobrać, zaprogramować i kiedy wymienić?
Czujniki TPMS – jak dobrać, zaprogramować i kiedy wymienić?
Czujniki TPMS są stałym elementem pracy współczesnego serwisu ogumienia. Przy wymianie opon lub kompletnych kół warsztat musi nie tylko uważać, aby nie uszkodzić czujnika, ale coraz częściej także sprawdzić jego stan, dobrać zamiennik, zaprogramować go i wykonać właściwą dla pojazdu procedurę relearn.
Nie każdy samochód z TPMS ma jednak czujniki zamontowane w kołach. System może działać bezpośrednio, wykorzystując czujniki mierzące ciśnienie, albo pośrednio, wykorzystując dane z innych systemów pojazdu.
Jeżeli samochód posiada bezpośredni TPMS, prawidłowy dobór czujnika wymaga sprawdzenia kilku parametrów. Sama informacja „433 MHz” albo „pasuje do marki X” może być niewystarczająca.
Direct TPMS i indirect TPMS – najpierw sprawdź rodzaj systemu
To pierwszy krok przed rozpoczęciem diagnostyki.
Bezpośredni TPMS – direct TPMS
W systemie bezpośrednim w kole znajduje się czujnik, który mierzy ciśnienie i przesyła dane drogą radiową do samochodu.
Taki system może wymagać:
- diagnostyki czujników,
- wymiany uszkodzonego modułu,
- programowania czujnika uniwersalnego,
- rejestracji ID w pojeździe,
- serwisowania zaworu i jego elementów montażowych.
Pośredni TPMS – indirect TPMS
W systemie pośrednim nie ma czujnika ciśnienia zamontowanego w każdym kole. System wykorzystuje informacje dostępne w pojeździe, np. dotyczące prędkości obrotowej kół.
W takim aucie nie dobiera się więc zamiennika czujnika TPMS do felgi. Po wykonaniu prac przy kołach może być natomiast wymagana odpowiednia procedura inicjalizacji lub kalibracji systemu zgodnie z instrukcją producenta pojazdu.
Czujnik TPMS 433 MHz czy 315 MHz?
Częstotliwość komunikacji jest jednym z parametrów, które należy sprawdzić przed doborem czujnika.
- 433 MHz – częstotliwość powszechnie stosowana w pojazdach przeznaczonych na rynek europejski,
- 315 MHz – spotykana przede wszystkim w wielu samochodach przeznaczonych na rynki pozaeuropejskie, szczególnie w pojazdach importowanych.
Nie należy jednak dobierać czujnika wyłącznie na podstawie kraju pochodzenia samochodu. W ramach jednego modelu i nawet zbliżonych roczników mogą występować różne warianty TPMS.
Dlatego przed montażem najlepiej zweryfikować pojazd w aktualnej bazie urządzenia TPMS lub katalogu zastosowań producenta czujnika.
INVENTO ALL-Sensor 433/315 MHz – po co czujnik dwuczęstotliwościowy?
W warsztacie wielomarkowym utrzymywanie wielu różnych numerów czujników OE szybko rozbudowuje magazyn. Alternatywą są uniwersalne czujniki TPMS, które przed montażem programuje się do konkretnego samochodu.
INVENTO ALL-Sensor obsługuje częstotliwości 433 i 315 MHz. Dzięki temu jeden typ czujnika może być przygotowany do wielu zastosowań europejskich i amerykańskich.
Czujniki INVENTO ALL-Sensor współpracują z urządzeniami ATEQ i umożliwiają zarówno utworzenie odpowiedniego ID, jak i – w obsługiwanych zastosowaniach – klonowanie identyfikatora czujnika OE.
Dostępne są różne warianty zaworu, m.in.:
- gumowy,
- aluminiowy,
- aluminiowy czarny.
Przykładem jest INVENTO ALL-Sensor 433/315 MHz z zaworem aluminiowym.
Jak dobrać czujnik TPMS do samochodu?
Przed zamówieniem lub zaprogramowaniem czujnika warto zweryfikować kolejno:
- markę pojazdu,
- model,
- rok produkcji lub rok modelowy,
- wersję pojazdu, jeżeli ma znaczenie dla systemu,
- rodzaj TPMS – bezpośredni czy pośredni,
- częstotliwość,
- obsługiwany protokół,
- typ czujnika i zaworu,
- procedurę programowania oraz relearn.
Najbezpieczniej dobierać czujnik na podstawie aktualnej bazy zastosowań narzędzia TPMS lub producenta czujników, a nie wyłącznie po wyglądzie starego elementu.
Czy gumowy zawór TPMS jest do felgi stalowej, a aluminiowy do aluminiowej?
Nie warto stosować tak prostego podziału.
Zarówno rodzaj zaworu, jak i sposób jego osadzenia powinny odpowiadać:
- konkretnemu zastosowaniu pojazdu,
- konstrukcji czujnika,
- otworowi i geometrii obręczy,
- wymaganiom producenta czujnika i pojazdu.
Materiał felgi sam w sobie nie jest wystarczającym kryterium. W praktyce ten sam typ samochodu może występować z różnymi konstrukcjami obręczy i zaworów.
Programowanie czujnika a relearn TPMS – jaka jest różnica?
Te dwie czynności są często mylone, a oznaczają coś innego.
Programowanie czujnika
Dotyczy czujnika uniwersalnego. Przed montażem należy zapisać w nim dane umożliwiające pracę z konkretnym samochodem.
W zależności od zastosowania można:
- utworzyć nowe ID czujnika,
- sklonować ID istniejącego czujnika.
Relearn TPMS
Relearn to procedura, dzięki której samochód rozpoznaje identyfikatory zamontowanych czujników lub ich pozycje.
W zależności od modelu samochodu procedura może być:
- manualna,
- automatyczna podczas jazdy,
- wykonywana przez OBD,
- realizowana według innej procedury przewidzianej przez producenta.
Nie każdy montaż nowego czujnika wygląda więc tak samo. Jeżeli utworzone zostanie nowe ID, pojazd musi je poznać. Jeżeli natomiast kompatybilny czujnik programowalny otrzyma sklonowane ID starego elementu, w części pojazdów możliwe jest ograniczenie dodatkowej procedury relearn.
Kiedy wymienić czujnik TPMS?
Czujnik jest elementem eksploatacyjnym i nie powinien być oceniany wyłącznie na podstawie tego, czy kontrolka TPMS aktualnie się świeci.
Powodem wymiany mogą być między innymi:
- wyczerpana bateria i brak komunikacji z czujnikiem,
- uszkodzenie mechaniczne obudowy lub elementów czujnika,
- uszkodzenie albo korozja elementów zaworu, której nie można usunąć poprzez właściwy serwis,
- brak komunikacji podczas diagnostyki po wykluczeniu błędnego doboru pojazdu, częstotliwości i procedury aktywacji.
Żywotność baterii zależy od konstrukcji czujnika, sposobu eksploatacji i warunków pracy. Dla czujników INVENTO ALL-Sensor producent podaje minimum 5 lat żywotności baterii.
Czy można wymienić baterię w czujniku TPMS?
W typowych czujnikach TPMS bateria jest integralną częścią modułu elektronicznego i nie jest przewidziana jako standardowy element serwisowy.
Jeżeli bateria osiągnie koniec swojej trwałości, w praktyce wymienia się cały czujnik.
Nie należy mylić tego z zestawem serwisowym zaworu. Uszczelnienia, nakrętki, rdzenie czy zawory mogą – zależnie od konstrukcji czujnika – podlegać wymianie oddzielnie.
Co sprawdzić podczas sezonowej wymiany opon?
Przy każdej obsłudze koła z bezpośrednim TPMS warto wykonać krótką kontrolę systemu.
- odczytać czujnik testerem TPMS,
- sprawdzić ID i podstawowe dane przesyłane przez czujnik,
- zweryfikować status baterii, jeżeli jest dostępny dla danego czujnika i narzędzia,
- obejrzeć zawór pod kątem korozji i uszkodzeń,
- sprawdzić szczelność,
- upewnić się, że konstrukcja czujnika nie została uszkodzona podczas demontażu opony.
Taka kontrola przed wykonaniem usługi pozwala również udokumentować stan systemu przed rozpoczęciem prac.
Czujnik uniwersalny czy dedykowany OE?
| Cecha | Czujnik uniwersalny programowalny | Czujnik dedykowany |
|---|---|---|
| Magazyn | Jeden typ może obsługiwać wiele zastosowań | Potrzeba większej liczby numerów katalogowych |
| Przygotowanie | Wymaga programowania | Zależnie od produktu może być przygotowany do konkretnego zastosowania |
| Elastyczność | Duża w warsztacie wielomarkowym | Duże dopasowanie do konkretnej aplikacji |
| Narzędzie TPMS | Wymagane do programowania | Nadal może być potrzebne do diagnostyki i relearn |
| Klonowanie ID | Możliwe w wybranych czujnikach i zastosowaniach | Nie jest podstawą doboru czujnika OE |
Dla serwisu wielomarkowego największą zaletą czujnika uniwersalnego jest ograniczenie liczby pozycji magazynowych. Zamiast trzymać wiele czujników do pojedynczych modeli, warsztat może przygotowywać czujnik do konkretnego samochodu podczas wykonywania usługi.
Warunkiem jest posiadanie aktualnego, kompatybilnego urządzenia do programowania i diagnostyki TPMS.
Najczęstsze błędy podczas obsługi TPMS
1. Dobór wyłącznie po marce samochodu
Ta sama marka i model mogą występować z różnymi systemami w zależności od rocznika, wersji lub rynku przeznaczenia.
2. Założenie, że każdy samochód w Europie ma taki sam czujnik 433 MHz
Sama częstotliwość nie określa kompatybilności. Czujnik musi jeszcze obsługiwać odpowiedni protokół i zastosowanie.
3. Mylenie programowania z relearn
Zapisanie danych w czujniku uniwersalnym nie jest tym samym co nauczenie samochodu nowego ID.
4. Wykonywanie zawsze tej samej procedury relearn
Metoda zależy od pojazdu. Może być manualna, automatyczna lub wymagać komunikacji OBD.
5. Niewłaściwe dokręcanie elementów zaworu
Nakrętki i elementy montażowe należy dokręcać momentem określonym przez producenta danego czujnika lub zestawu serwisowego. Zbyt mały moment może powodować nieszczelność, a zbyt duży – uszkodzenie elementu.
6. Brak kontroli przed demontażem opony
Warto odczytać czujniki przed rozpoczęciem pracy. Pozwala to odróżnić wcześniejszą usterkę systemu od ewentualnego problemu powstałego podczas serwisu.
Jak wyposażyć stanowisko TPMS?
Do kompleksowej obsługi bezpośrednich systemów TPMS potrzebny jest nie tylko zapas czujników.
Przydatne wyposażenie obejmuje:
- tester/programator TPMS,
- czujniki uniwersalne,
- zestawy serwisowe i zawory,
- narzędzia do obsługi zaworów,
- klucz dynamometryczny o zakresie odpowiednim do elementów TPMS,
- aktualną bazę pojazdów i procedur relearn.
Pełną ofertę znajdziesz w kategorii czujniki TPMS INVENTO.
Czujniki TPMS INVENTO – podsumowanie
Przy obsłudze TPMS najważniejszy jest właściwy proces: najpierw identyfikacja systemu i pojazdu, następnie dobór kompatybilnego czujnika, jego programowanie i – jeżeli wymaga tego dane zastosowanie – przeprowadzenie odpowiedniej procedury relearn.
W warsztacie wielomarkowym praktycznym rozwiązaniem są programowalne czujniki INVENTO ALL-Sensor 433/315 MHz, które mogą ograniczyć liczbę różnych czujników przechowywanych w magazynie i współpracują z urządzeniami ATEQ.
Zobacz czujniki TPMS INVENTO oraz uniwersalne czujniki TPMS 433/315 MHz.
FAQ – czujniki TPMS
Jak dobrać czujnik TPMS do samochodu?
Czujnik należy dobrać do konkretnej marki, modelu, rocznika i wersji pojazdu. Trzeba sprawdzić rodzaj systemu, częstotliwość, obsługiwany protokół, sposób programowania oraz kompatybilny wariant zaworu.
Czym różni się czujnik TPMS 433 MHz od 315 MHz?
433 MHz jest częstotliwością powszechnie stosowaną w pojazdach europejskich, natomiast 315 MHz występuje przede wszystkim w wielu pojazdach z innych rynków. Zawsze należy jednak sprawdzić częstotliwość wymaganą przez konkretne auto.
Czy po wymianie czujnika TPMS zawsze trzeba zrobić relearn?
Nie zawsze. Jeśli nowy czujnik otrzymuje nowe ID, samochód musi je poznać według procedury przewidzianej przez producenta. W części zastosowań sklonowanie ID starego czujnika do kompatybilnego czujnika programowalnego może ograniczyć potrzebę ponownego uczenia.
Czy czujnik uniwersalny TPMS trzeba programować?
Tak. Czujnik programowalny przed użyciem trzeba przygotować do konkretnego pojazdu za pomocą kompatybilnego urządzenia TPMS. Można utworzyć nowe ID albo, jeżeli dane zastosowanie na to pozwala, sklonować ID istniejącego czujnika.
Kiedy należy wymienić czujnik TPMS?
Między innymi wtedy, gdy bateria jest zużyta i czujnik przestaje komunikować się z pojazdem, moduł został mechanicznie uszkodzony albo jego stan nie pozwala na dalszą prawidłową i szczelną eksploatację.
Czy można wymienić samą baterię w czujniku TPMS?
W typowych czujnikach bateria jest integralną częścią modułu i nie stanowi standardowego elementu wymiennego. Po jej zużyciu wymienia się cały czujnik.
Czy każdy samochód z TPMS ma czujniki w kołach?
Nie. Bezpośredni TPMS wykorzystuje czujniki zamontowane w kołach, natomiast system pośredni może określać zmianę ciśnienia na podstawie danych z innych układów pojazdu i nie wymaga oddzielnego czujnika ciśnienia w każdym kole.
